Policy brieffebruari 2025

Inkomensverlies bij levensgebeurtenis opmerkelijk consistent gedekt

Wiljan van den Berge, Janneke Pieters, Simon Rabaté, Willem van der Wal

Samenvatting

Het Nederlandse stelsel van belastingen en sociale zekerheid dekt inkomensverlies na uiteenlopende levensgebeurtenissen opvallend consistent. Baanverlies, arbeidsongeschiktheid, scheiding, weduwschap en gezondheidsschok leiden alle tot een primair inkomensverlies van −15 tot −55 procent, maar het besteedbaar huishoudensinkomen daalt in alle gevallen met circa tien procent. Hoe groter het primaire verlies, hoe meer het stelsel compenseert.

Belangrijkste bevindingen

  • Vijf jaar na een levensgebeurtenis daalt het besteedbaar huishoudensinkomen met circa tien procent, ongeacht het type gebeurtenis.
  • Het publieke stelsel dekt een groter deel van het inkomensverlies naarmate het effect op primair inkomen groter is.
  • De mate van verzekering wordt bepaald door de omvang van het primaire inkomensverlies, niet door de aard van de schok.

Beleidsimplicaties

  • Beleidsdiscussies over sociale zekerheid moeten het hele stelsel beschouwen, niet alleen regelingen voor specifieke gebeurtenissen.
  • De consistentie in verzekering is geen expliciet beleidsdoel, maar een eigenschap die uit het stelsel als geheel voortkomt.

Engelstalig onderzoek

The Effect of Adverse Life-Events on Income Trajectories